رکود به اقتصاد جهان باز می گردد؟

طی روزهای اخیر روند کلی تغییرات شاخص های مالی صعودی بوده و این روند از دید بسیاری از تحلیلگران ممکن است ادامه پیدا نکند. سازمان توسعه و همکاری اقتصادی در گزارش جدید خود نسبت به کاهش نرخ رشد اقتصادی در برخی از اقتصادهای بزرگ از جمله چین، آمریکا و انگلستان هشدار داده است. در این گزارش آمده است، شاخص های مربوط به فعالیت های آتی اقتصادی که بر داده های ماه ژوییه مبتنی است همچنین از کاهش رشد اقتصدی در کانادا، روسیه و برزیل حکایت دارد. اگر این پیش بینی درست باشد، تداوم کاهش نرخ رشد اقتصاد، سال ناامیدکننده دیگری برای سرمایه گذاران رقم می زند.

وزرای دارایی و روسای بانک های مرکزی گروه بیست اقتصادی بزرگ جهان روزهای جمعه و شنبه این هفته در آنکارا پایتخت ترکیه گرد هم آمدند تا در باره وضعیت اقتصاد جهان به تبادل نظر بپردازند. در بیانیه پایانی این نشست اعلام شد، “نرخ رشد اقتصاد جهان تاکنون پایین تر از پیش بینی ها بوه است. ما قول می دهیم اقدامات موثرتر برای تضمین بهتر شدن شرایط اقتصاد جهان انجام دهیم و مطمئن هستیم نرخ رشد اقتصاد جهان بالا خواهد رفت.”

مهمترین عامل نگرانی گروه بیست، چشم انداز اقتصاد چین است زیرا نشانه هایی از کاهش قابل ملاحظه نرخ رشد در آن نمایان شده است. در ماه ژوییه شاخص اصلی سازمان توسعه و همکاری اقتصادی برای چین بار دیگر کاهش یافت و به 97.6 رسید. ارقام پایین تر از 100 به معنای افول نرخ رشد اقتصادی است. این نگرانی ها از پیش سبب آشوب در بازارهای مالی جهان شده است.

در سه ماهه دوم امسال، تعداد دیگری از اقتصادهای بزرگ و در حال توسعه از جمله روسیه، آفریقای جنوبی و برزیل دچار کاهش تولید ناخالص داخلی شده اند. بروز نشانه های جدید از کاهش نرخ رشد اقتصاد جهان، چالشی بزرگ برای بانک های مرکزی است. از یک سو نرخ های تورم پایین باقی مانده اند و از سوی دیگر خطر تداوم کاهش قیمت ها به دلیل افول قیمت نفت وجود دارد که می تواند اقتصادها را دچار رکود کند.

بانک مرکزی اروپا هفته پیش اعلام کرد آماده است سیاست های انبساطی جدید اتخاذ کند و این امر نشان می دهد حرکت بانک مرکزی اروپا در مسیری متضاد با مسیر بانک مرکزی آمریکاست. شاخص اصلی سازمان توسعه و همکاری اقتصادی نشان می دهد اقتصاد منطقه یورو دچار کاهش نرخ رشد نمی شود. یورواستات بازوی آمارگر اتحادیه اروپا روز گذشته تخمین خود از نرخ رشد اقتصادی منطقه یورو را به 1.5 درصد افزایش داد.

با آنکه بانک مرکزی اروپا برای اجرای سیاست های حمایتی گسترده تر آماده است، بانک مرکزی آمریکا قصد دارد نرخ های بهره را بالا ببرد. همچنین انتظار می رود بانک مرکزی انگلستان اوایل سال آینده میلادی نرخ های بهره را بالا ببرد. شاخص اصلی سازمان توسعه و همکاری اقتصادی نشان می دهد نرخ رشد اقتصاد هر دو کشور کاهش خواهد یافت.

بانک مرکزی ژاپن مانند بانک مرکزی اروپا، در حال خرید اوراق قرضه دولت است. بانک مرکزی سوئد نیز اعلام کرده برای بالا بردن نرخ تورم آماده است اقدامات حمایتی فراگیرتر انجام دهد.

شاخص اصلی سازمان توسعه و همکاری اقتصادی نشان دهنده تغییر مسیر فعالیت های اقتصادی در آینده به سمت رونق یا رکود و کاهش است. در ماه ژوییه شاخص ترکیبی اصلی این سازمان برای 27 عضو آن به 100 رسید. در ماه ژوئن این رقم 100.1 بود.